प्रेस काउन्सिल नेपालले पछिल्लो समय पत्रकारिता क्षेत्रमा देखिएका केही नकारात्मक प्रवृत्तिहरूप्रति आफ्नो गम्भीर ध्यानाकर्षण भएको जनाएको छ । पत्रकार आचारसंहिता उल्लंघनको आरोपसहित प्राप्त हुने उजुरी र काउन्सिलको आफ्नै स्वअनुगमनका आधारमा काउन्सिलले सातवटा मुख्य प्रवृत्ति औँल्याएको छ ।
१. भ्युअर र मोनेटाइजेसन केन्द्रित पत्रकारिता
अनलाइन न्युज पोर्टल दर्ता गर्ने तर त्यसमा सामग्री सम्प्रेषण नगरी केवल युट्युब र फेसबुकजस्ता सामाजिक सञ्जालबाट भ्युअर बढाउने र पैसा कमाउने (Monitization) उद्देश्यले अपुष्ट सामग्री फैलाउने गरिएको ।
२. सार्वजनिक निकायमा अमर्यादित व्यवहार
बिना अनुमति अस्पताल, विद्यालय र सरकारी कार्यालयमा प्रवेश गरी अमर्यादित शैली र व्यवहार प्रस्तुत गर्ने, कर्मचारीलाई हप्काउने तथा विद्यालयमा अभिभावकको अनुमति बिना बालबालिकाको अन्तर्वार्ता लिई भिडियो अपलोड गर्ने प्रवृत्ति ।
३. पत्रकारमाथि गालीगलौज र धम्की
सञ्चार माध्यममा प्रकाशित समाचार वा सामग्रीलाई लिएर पत्रकारलाई सामाजिक सञ्जालमार्फत विभिन्न आरोप लगाउने, गालीगलौज गर्ने र धम्की दिने कार्य ।
४. चरित्र हत्या र भ्रमपूर्ण सामग्री
व्यक्तिको गोपनीयता र व्यावसायिक साखमा असर पर्ने गरी तथ्यहीन र भ्रमपूर्ण सामग्री सम्प्रेषण गर्ने र त्यसलाई सामाजिक सञ्जाल वा पेजहरूबाट थप फैलाउने प्रवृत्ति ।
५. अमर्यादित आर्थिक लेनदेन र सम्झौताको दबाब
क्यामरा र बुम लिएर सरकारी कार्यालयमा गई प्रश्न सोध्ने र अन्त्यमा सन्देशमूलक सूचनाको नाममा बिल छाड्ने तथा कार्यालयसँग सम्झौता नगरी आफैंले तयार पारेको ड्राफ्टमा हस्ताक्षर गर्न दबाब दिने प्रवृत्ति ।
६. सीमा क्षेत्रमा विदेशी मिडियाको अवैध सक्रियता
नेपालको सीमा क्षेत्रका जिल्लामा बिना अनुमति विदेशी पत्रकार/मिडियाले सञ्चारकर्म गरिरहेको र नेपाल सरकार तथा कानुनको विरुद्ध भ्रामक सामग्री सम्प्रेषण गरिरहेको ।
७. पत्रकारबीचको आपसी कलह
सत्य र तथ्यको परीक्षण नगरी एक पत्रकारले अर्को पत्रकारका विरुद्ध सञ्चार माध्यम वा सामाजिक सञ्जालमा अभिव्यक्ति दिने प्रवृत्ति ।
काउन्सिलका सह-प्रवक्ता रामशरण बोहराले जारी गरेको विज्ञप्तिमा सञ्चार क्षेत्रलाई स्वतन्त्र, विश्वसनीय र मर्यादित बनाउन पत्रकार आचारसंहिताको पालना महत्वपूर्ण हुने उल्लेख छ ।
समाचार सामग्रीप्रति चित्त नबुझेमा काउन्सिलमा उजुरी दिने व्यवस्था रहेको भन्दै, समाचार लेखेकै आधारमा पत्रकारलाई मानमर्दन वा धम्की दिनु प्रेस स्वतन्त्रता विपरीत हुने काउन्सिलले प्रस्ट पारेको छ ।
काउन्सिलले पेसागत आचरण कायम राख्न सम्पूर्ण सञ्चारकर्मी र सामाजिक सञ्जाल प्रयोगकर्तालाई समेत आग्रह गरेको छ ।
